هدف: سیاست ملی اطلاعات مجموعهای از قوانین، مقررات، آییننامهها، و خطمشیهایی است که پیدایش، بهرهبرداری، ذخیره، دسترسی، و انتشار اطلاعات را تنظیم میکند، از این رو، بر زندگی روزمره افراد یک جامعه تأثیرگذار است. سیاستگذاری نظاممند در زمینه اطلاعات میتواند جامعه را به سوی توسعه و پیشرفت اطلاعات هدایت کند. هدف این پژوهش طراحی چارچوبی فراگیر برای سیاست ملی اطلاعات است که زیرساخت این نگاه نظاممند به شمار میرود.
روش: پس از کاوش نوشتهها و ابعاد و مؤلفههای سیاست اطلاعات در پایگاههای اطلاعاتی کتابشناختی، 18 اثر دربردارنده این ابعاد و مؤلفهها شناسایی شدند و با بهرهگیری از روش فراترکیب، همانندیها و تفاوتهای میان دیدگاههای گوناگون کدگذاری و دستهبندی شدهاند و چارچوبی فراگیر طراحی شده است.
یافتهها: بر پایه یافتههای پژوهش، چارچوب سیاست ملی اطلاعات دربردارنده شش بعد، یعنی منابع انسانی و مهارتها، قوانین و مقررات، جامعه اطلاعاتی و زیرساخت، پخش و ارتباطات از راه دور، بخش اطلاعات، و بازارهای اطلاعاتی است. در این میان، بعد قوانین و مقررات با شمار مؤلفههای بیشتر شاید کلیدیتر از دیگر ابعاد است.
نتیجهگیری: چارچوب پیشنهادی این پژوهش، الگویی برای سیاستگذاران و تصمیمگیران فراهم میآورد تا به سوی یک خطمشی فراگیر در زمینه پدیدآوری، انتشار، و بهرهبرداری از اطلاعات گام بردارند و یکی از زیرساختهای مهم جامعه اطلاعاتی را شکل دهند.
نامداریان، لیلا، و بهروز رسولی. 1401. سیاست ملی اطلاعات: چارچوب، ابعاد، و مؤلفهها. فصلنامه مطالعات کتابداری و علم اطلاعات 14 (1): 1-32.
