به گزارش «روابط‌ عمومی پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران» در نشست 410 شورای پژوهش که 27 اردیبهشت ماه 1400 برگزار شد، طرح پژوهشی «طراحی و پیاده‌سازی افزونه پیش‌بینی جایگاه دانشگاه‌ها، پژوهشگاه‌ها، و مؤسسه‌های آموزش عالی، پژوهشی، و فناوری در نظام‌های فراگیر و موضوعی رتبه‌بندی جهانی و پیشنهاد راهکار برای سامانه جایگاه علم،‌ فناوری، و نوآوری ایران در جهان (نما)» توسط دکتر سمیه فتاحی، عضو هیئت‌علمی پژوهشکده فناوری اطلاعات و با نظارت دکتر امیرحسین صدیقی به پایان رسید.

امروزه دانشگاه­ ها با توجه به جایگاه محوری­شان در رفع نیازمندی ­های ملی و فراملی، نقش حیاتی در توسعه کشورها دارند. در دهه‌­های اخیر رتبه‌بندی دانشگاه‌­ها و موسسه­‌های آموزش عالی رشد قابل توجهی داشته است و دولت­‌ها، دانشگاه­‌ها، دانشجویان و حتی سازمان­‌هایی که با نهادهای دانشگاهی ارتباط ندارند جهت تبلیغات، به مسئله رتبه‌­بندی دانشگاه­‌ها و موسسه‌­های آموزش عالی پرداخته­‌اند. به همین منظور نظام‌­های رتبه‌­بندی مختلف با شاخص­‌های متفاوت در سراسر جهان ارائه شده است که به شکل ملی و بین‌المللی دانشگاه‌­ها و موسسه­‌های آموزش عالی را رتبه‌­بندی می‌کند. سامانه جایگاه علم، فناوری، و نوآوری ایران در جهان ( نما) که توسط پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران پیاده‌­سازی شده است گزارشی از دانشگاه‌­ها و موسسه­‌های آموزش عالی داخل کشور را بر اساس شاخص­‌های کلیدی جهانی ارائه می­‌کند. گزارش‌­های ارائه شده توسط نما تنها جنبه توصیفی دارند و تحلیلی بر روی داده­‌های رتبه‌­بندی دانشگاه­‌ها ارائه نمی­‌دهند. از طرفی پیش‌­بینی کردن آینده بر اساس داده­‌های گذشته و حال، فرآیند بسیار مهمی در برنامه‌­ریزی و تصمیم­‌گیری است. مراکزی که بتوانند بهترین راه و عملی‌ترین شیوه، جهت رسیدن به هدف‌ها را با حداقل خطا پیش‌بینی نمایند، می‌­توانند در آینده موفق‌­تر باشند. بر این اساس، پیش‌­بینی جایگاه دانشگاه‌­ها و موسسه­‌های آموزش عالی ضروری به نظر می‌­رسد زیرا می‌تواند بر عواملی مانند رقابت برای جذب دانشجویان برتر، تجاری‌سازی، تأمین و جذب بودجه‌های پژوهشی و عواملی از این دست تأثیرگذار باشد. مؤسسه‌های آموزش عالی برای آنکه بتوانند برنامه‌های درستی در آینده داشته باشند و جایگاه خود در نظام‌های رتبه‌بندی را بهبود بخشند به ابزاری نیاز دارند که بتواند جایگاه آن­ها را در این نظام‌ها پیش‌بینی کند. هدف از این پژوهش، طراحی و پیاده­‌سازی افزونه­‌ای برای سامانه نما جهت پیش‌­بینی جایگاه دانشگاه‌­ها و موسسه­‌های آموزش عالی داخل کشور در آینده است. این افزونه بر اساس نتایج شاخص­‌های رتبه‌­بندی گذشته، جایگاه دانشگاه­‌ها و موسسه­‌های آموزش عالی داخل کشور را پیش­‌بینی می‌کند. نتایج این پیش­‌بینی­‌ها می‌تواند وضعیت دانشگاه­‌ها و موسسه­‌های آموزش عالی را در آینده گزارش دهد و تصمیم­‌گیران و سیاست­‌گذاران را در جهت ارائه استراتژی­‌های بهینه هدایت کند. نتایج این پیاده‌­سازی می‌­تواند تحلیلی مناسب بر داده‌­های سامانه نما برای تصمیم‌­گیری‌­های آینده ارائه دهد.