به گزارش "روابط عمومی پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران" در این میزگرد، دکتر فریبرز درودی، رئیس مرکز اطلاعات و مدارک علمی ایران، دکتر رویا پورنقی، استادیار پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران و دکتر مریم نظری، عضو هیئت مدیره انجمن علمی مدیریت اطلاعات ایران حضور داشتند.

در ابتدا، خانم دکتر پورنقی رئیس میزگرد، به معرفی هریک از سخنرانان پرداخته و پس از آن دکتر فریبرز درودی، مطالب خود را درباره سواد اطلاعاتی، کاربردها و ارتباط با دیگر انواع سواد، ارائه کرد.

وی در ابتدا به تعریف سواد اطلاعاتی پرداخت و گفت: مجموعه‌ای از توانمندی‌ها که مستلزم آن است که افراد «دریابند که چه موقع به اطلاعات نیاز دارند و توانایی مکان‌یابی، ارزیابی، و به‌کارگیری مؤثر اطلاعات مورد نیاز را داشته باشند، سواد اطلاعاتی نامیده می‌شود.

سپس وی، مبانی سواد اطلاعاتی را شرح داده و به تشریح کاربردهای آن از جمله تقویت روش پژوهش، دسترسی به اطلاعات موثر، تقویت بنیه علمی، شناخت بهتر حیطه‌‌‌‌های تخصصی، تعامل بهتر در فضای علمی و بهره گیری اثربخش از پایگاه‌‌‌‌های اطلاعاتی و محیط وب پرداخت.

دکتر درودی، با تعریف سواد دیداری، کاربردهای آن را برشمرده و در ادامه سواد رسانه‌ای و سواد دیجیتالی را تبیین نمود.

در ادامه میزگرد، دکتر پورنقی ضمن اشاره به تعریف سواد اطلاعاتی گفت: بسیاری از کشورها نظیر آمریکا،‌استرالیا، و غالب کشورهای اروپایی این مقوله را از طریق گنجاندن در نظام آموزش خود در سطح فراگیر مورد بهره برداری قرار داده و آموزش سواد اطلاعاتی در این کشورها به یک امر مهم تبدیل شده است.

وی تاکید کرد: در این کشورها روز ،‌هفته و ماه سواد اطلاعاتی تعیین شده است.

سپس به توضیح کارکردهای سواد اطلاعاتی و اهمیت آن در زندگی شخصی و شغلی و تعریف کارآفرین پرداخته و گفت: سواد اطلاعاتی به عنوان یکی از عواملی است که در تقویت قابلیت‌های کارآفرینی نقش و تاثیر به سزایی دارد.

پورنقی تصریح کرد: از میان همه تعاریف اینچنین برمی‌آید که سواد مالی شامل افزایش دانش مالی و مهارت و تغییر در رفتار مالی است.

عضو هیئت علمی پژوهشگاه با تشریح ارتباط سواد اطلاعاتی و کارآفرینی گفت: ارتباط میان دو مولفه سواد اطلاعاتی و کارآفرینی از دو بعد قابل بررسی است: بررسی نقش و تاثیر سواد اطلاعاتی در رشد و پرورش ویژگی‌‌‌‌های شخصیتی که از ملزومات کارآفرینی به شمار می‌آیند مانند خلاقیت،‌ریسک پذیری، توفیق طلبی و استقلال طلبی و دوم بررسی نقش سواد اطلاعاتی در فرایند انجام یک فعالیت اقتصادی مبتنی بر فناوری‌‌‌‌های نوین در جامعه اطلاعاتی کنونی و کمک به تحقق  مفهوم اقتصاد دانش محور.

وی تاکید کرد: آن چه در مورد آموزش و آموختن سواد اطلاعاتی اهمیت دارد، آن است که این امر باید در بافت و بطن فعالیت‌های حرفه‌ای و در فضایی کاربردی انجام شود.

پورنقی در پایان افزود: آموزش سواد اطلاعاتی باید به نیازهای عینی و کاربردی همه بخش‌های جامعه پاسخ گوید.

در ادامه دکتر نظری، عضو هیئت مدیره انجمن مدیریت اطلاعات، توضیحاتی در خصوص تربیت و پرورش افراد برای ایجاد و خلق سواد اطلاعاتی برای توانایی تحلیل فراشناختی و یادگیری معنادار و تولید دانش کاربردی و استفاده از سواد اطلاعاتی به عنوان یک توانمندساز و یک روش و یک طرز فکر و ایجاد استقلال دانشی برای ثروت آفرینی و بهبود در اقتصاد مقاومتی بیان کرد.

وی گفت: مهمترین چیزی که در کشور نیاز داریم این است که به افراد کمک کنیم تا بدانند چرا به اطلاعات نیاز دارند؟ مسئولیت متخصصان سواد اطلاعاتی در این زمینه سنگین‌تر است.

نظری تاکید کرد: سواد اطلاعاتی از دو منظر مورد توجه است،‌ منظر اول به عنوان توانمند ساز و دوم به عنوان یک روش یا طرز فکر و ما باید افرادی را تربیت کنیم که بتوانند خالق دانش کاربردی باشند.

وی ضمن تعریف اقتصاد مقاومتی گفت: نیروی انسانی توانمند از طریق به کارگیری سواد اطلاعاتی می‌تواند در اقتصاد مقاومتی مولد باشد.

نظری افزود: برای توانمندسازی نیروی انسانی باید به تولید دانش بومی کاربردی، توانمندسازی، استقلال دانشی و ثروت‌آفرینی از طریق دانش بومی توجه ویژه داشت.

عضو هیئت مدیره انجمن مدیریت اطلاعات افزود:‌ برای توانمندسازی منابع بومی لازم است با تشخیص حوزه‌‌‌‌های فشار، شناسایی نقش سازمان‌های گوناگون در کنترل و خنثی‌سازی فشار، طراحی پژوهش‌های بافتی سواد اطلاعاتی، مدل‌سازی رفتار اطلاعاتی و حل مسئله، طراحی منابع و خدمات اطلاعاتی متناسب با نیازهای هر سازمان، ورود سازما‌نها به چرخه خودتوانمندسازی و تولید دانش و مدل‌سازی خودتوانمندسازی سازمانی، افراد را برای شرایط اقتصاد مقاومتی آماده کنیم.

در پایان این سمینار، حاضران سوالات خود را مطرح نموده و سخنرانان به آن‌ها پاسخ دادند.

میزگرد تخصصی سواد اطلاعاتی، در روز چهارشنبه 6 خرداد 1394 در تالار سخن پژوهشگاه برگزار شد.