ارائه مدل داده‌ای مرجع برای موسسات آموزشی و پژوهشی وزارت عتف

پیشنهاده

ارائه مدل داده‌ای مرجع برای موسسات آموزشی و پژوهشی وزارت عتف

استاد راهنما: 
تاریخ تصویب: 
دى ۱۳۹۳
چکیده: 

    با وجود گستردگی استفاده از فناوری اطلاعات در سازمان­‌های آموزشی و پژوهشی، در حال حاضر یک مدل داده­ مفهومی مرجع در راستای تحقق ماموریت­‌های اصلی این سازمان­‌ها در سطح کشور وجود ندارد و تنها کار پژوهشی در این حوزه محدود به طراحی و توسعه سامانه مدیریت اطلاعات تحقیقاتی (سمات) ملی بوده است که با هدف ایجاد دسترسی و بهره برداری از تمام اطلاعات پژوهشی و علمی و فناورانه کشور از یک در گاه واحد، ایجاد شده است.

    در نبود یک مدل داده­ مرجع در کشور، هر یک از سازمان­‌های آموزشی و پژوهشی با هدف ایجاد زیرساخت­‌های الکترونیکی مناسب برای انجام ماموریت‌­های خود، به صورت مجزا اقدام به توسعه یا خرید سامانه­‌های اطلاعاتی مختلف می‌کنند و در نتیجه بین پایگاه داده‌های این موسسه‌ها، ناهمگونی به وجود آمده است. این موضوع تبادل داده‌های دانشگاهی و پژوهشی بین موسسه‌ها را دشوار ساخته است. علاوه بر این جمع‌آوری اطلاعات از این سازمان­‌ها که به تناوب مورد نیاز مراکز تصمیم‌گیری و سیاست­‌گزاری کشور مانند وزارت علوم، تحقیقات، و فناوری نیز می‌باشد به دلیل نداشتن مدل داده مرجع، هزینه‌های انسانی و فنی زیادی جهت آماده‌سازی داده‌­ها در منبع و ورود مجدد آنها در مقصد، به سازمان­‌ها تحمیل می‌کند.

    با وجود این­که در سطح بین المللی پژوهش‌هایی برای ارائه هستان‌نگار[۱]‌های دانشگاهی صورت گرفته است، تاکنون روی یک مدل مفهومی استاندارد در سطح جهانی که سه ماموریت اصلی سازمان­‌های آموزشی و پژوهشی را پوشش دهند، توافقی صورت نگرفته است. همچنین وجود برخی تفاوت‌ها در ساختار، قوانین و مقررات و فرهنگ سازمان‌­های آموزشی و پژوهشی ایران با سایر کشورها، ساخت مدل داده متناسب با شرایط بومی ایران را می‌طلبد.

    در پژوهش حاضر تلاش می‌شود پس از بررسی پیشینه، با ارائه روش­گان[۲] مناسبی، مدل مفهومی جامعی توسعه داده ‌شود که بتواند پوشش خوبی برای ماموریت­‌های اصلی سازما‌ن­‌های آموزشی و پژوهشی زیر نظر وزارت علوم، تحقیقات، و فناوری (عتف) باشد.

    ساخت مدل داده مرجع برای سازمان­‌های آموزشی و پژوهشی وزارت عتف به دلیل مزایای زیر اهمیت دارد:

  • شناخت بهتر ماهیت کسب و کار این سازمان‌ها برای ذی‌نفعان مختلف؛
  • کاهش هزینه‌های تولید سامانه‌های اطلاعاتی در قلمرو این سازمان‌­ها؛
  • بالا بردن کیفیت داده­های سازمان؛
  • امکان تبادل داده‌­های معنایی بین سازمان­‌های آموزشی و پژوهشی؛
  • داشتن معیار برای ارزیابی سامانه‌های اطلاعاتی.

   تاخیر در ساخت چنین مدلی هزینه‌های مستقیم و غیر مستقیمی در سطح محلی و ملی به همراه دارد که اجرای هر چه سریعتر این پژوهش را ضروری می‌سازد. از جمله می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

  • هزینه‌های انسانی و فنی در رد و بدل داده‌­های بین سازمانی؛
  • هزینه­‌های جمع‌آوری ملی اطلاعات؛
  • هزینه‌­های توسعه­ سامانه‌­های اطلاعاتی.

 

    این پژوهش در پی تولید دانشی عملی است که قابلیت کاربرد سریع در زمینه مساله­ مورد نظر دارد، بنابراین از نوع کاربردی است. در این پژوهش به دنبال ساخت یک هستان‌­نگار در قلمرو موضوع هستیم، هستان­‌نگار شامل شناسایی مفاهیم، ارتباط بین مفاهیم و خصوصیات و قیود آنها می­‌باشد. بنابراین رویکرد کیفی در پژوهش باید مدنظر قرار گیرد از طرفی در این پژوهش بایستی، داده‌­های کمی نیز جمع‌آوری و تجزیه و تحلیل شوند که در روش‌­های نیمه خودکار تناظربخشی و ادغام هستان­‌نگار‌های موجود و مهندسی معکوس هستان‌­نگار از پایگاه داده‌­ها و همچنین ارزیابی و صحت‌سنجی نهایی هستا‌ن­‌نگار مورد نیاز هستند. از این رو می­‌توان گفت در این پژوهش از روش آمیخته استفاده خواهد شد. با توجه به رویکرد آمیخته در این پژوهش از چند روش کمی و کیفی استفاده خواهد شد.

 

[۱] Ontology

[۲] Methodology

افزودن دیدگاه

پشتیبانی فنی