امروزه منابع دیجیتالی فارسی حجم ناچیزی از منابع را در کتابخانههای دیجیتالی تشکیل میدهند. این موضوع نشان از وجود مشکلاتی در این زمینه است. بر این اساس هدف اصلی پژوهش حاضر شناسایی مسائل امانت الکترونیکی آثار در کتابخانههای دیجیتالی از دیدگاه ناشران الکترونیکی ایران تعیین شد. در این راستا و به جهت وصول به هدف مذکور در پژوهش حاضر از رویکرد کمی با روش پیمایشی- تحلیلی استفاده شده است. جامعه پژوهش حاضر را 21 ناشر محتوای الکترونیکی فعال در کشور تشکیل میدهند. برای گردآوری اطلاعات از پرسشنامه پژوهشگرساخته استفاده شده است که مبتنی بر یافتههای پژوهش در مطالعه پیشینه پژوهش است. روایی پرسشنامه مذکور به صورت روایی صوری حاصلشدهاست. جهت تجزیه و تحلیل اطلاعات نیز از فرمولهای لازم برای کسب درصد، میانگین و سایر موارد با استفاده از قابلیتهای نرمافزار اکسل مایکروسافت استفادهشدهاست. یافتههای پژوهش حاضر نشان داد که امانت الکترونیکی نیازمند ابزارها، روشها و مدلهای کسب و کار متعددی است. ناشران الکترونیکی کشور در زمینه تولید محتوای الکترونیکی همچنان نوپا هستند و تولیدات الکترونیکی معدودی دارند. همچنین ناشران فعال کشور آثار الکترونیکی خود را در اکثر موارد با استفاده از لوح فشرده و با فرمتهای مانند پی.دی.اف. منتشر میکنند. با این وجود در صورت آگاهسازی، در اکثر موارد (حدود 90 درصد) موافق بهرهگیری از آثار الکترونیکی در سرویس امانت الکترونیکی به شرط مراعات کپیرایت هستند. در این راستا ناشران به جهت ضعف در سرمایهگذاری و توانایی محدود در بهرهگیری از فناوریهای اطلاعاتی نیازمند واسطههایی هستند که سود آنها را تضمین نموده و بتوانند فرایند امانت الکترونیکی را مدیریت نمایند. نتایج پژوهش نشانگر دیدگاه ناشران الکترونیکی به موضوع امانت الکترونیکی آثار در کتابخانههای دیجیتالی است. بنابراین شناسایی این دیدگاهها میتواند به تصمیمسازان و مدیران در این حوزه کمک کند تا چرخه دسترسپذیری به آثار دیجیتالی فارسی را از طریق کتابخانههای دیجیتالی ترمیم نمایند .همچنین ناشران با مسائل و راهکارهای جدید دسترسپذیری آثار از طریق کتابخانههای دیجیتالی آشنا میشوند و خواهند توانست روشهای بهینهای را در فعالیتهای خود به کار بندند. علاوه بر این پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران میتواند از نتایج پژوهش حاضر در راستای ایجاد سرویسهای جدید در راستای نتایج پژوهش بهرهبرداری نماید.
علیپور حافظی، مهدی. 1394. امانت الکترونیکی محتوا در کتابخانههای دیجیتالی از دیدگاه ناشران الکترونیک ایران. تهران: پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران.
