واکاوی ابعاد برنامه راهبردی برای توسعه پژوهش در سازمان کتابخانه‌ها، موزه‌ها و مرکز اسناد آستان قدس رضوی

چکیده

هدف: این پژوهش درصدد بررسی و تحلیل وضعیت موجود پژوهش سازمان کتابخانه‌ها، موزه‌ها و مرکز اسناد آستان قدس رضوی به ‌عنوان یکی از بزرگ‌ترین مراکز کتابخانه‌ای و آرشیوی ایران است. برای این منظور، وضعیت موجود پژوهش این سازمان از چهار بعد برنامه راهبردی یعنی نگرشی، سیاست‌گذاری، مدیریتی و نیروی انسانی از دیدگاه کارشناسان ارشد این سازمان مورد بررسی قرار گرفته است.

روش‌شناسی پژوهش: این پژوهش از نوع کاربردی است و با روش پیمایشی انجام شد. جامعه پژوهش دربرگیرنده کارشناسان ارشد سازمان کتابخانه‌ها، موزه‌ها و مرکز اسناد آستان قدس رضوی است که تعدادشان در زمان انجام پژوهش (مرداد ۱۳۸۹) ۳۴ نفر بود. برای گردآوری اطلاعات و نظرسنجی از افراد جامعه پژوهش، از پرسشنامه محقق‌ساخته استفاده شد.

یافته‌ها: داده‌های این پژوهش نشان داد که در مجموع، رضایت نسبی از برنامه های توسعه پژوهش (با توجه به ۴ بعد نگرشی، سیاست‌گذاری، مدیریتی و نیروی انسانی) در این سازمان وجود دارد. از نظر نگرشی، وجود نگاه مثبت کارشناسان ارشد به مقوله پژوهش فرصت مغتنمی برای توسعه پژوهش است. همچنین یافته‌ها نشان داد که یکی از مهم‌ترین مشکلات و مسائل موجود در راه پژوهش در این سازمان‌، ضعف در بعد سیاست‌گذاری است و نظرهای اعلام شده در این مورد نشان‌دهنده مشکلاتی است که در زمینه بهبود عملکرد سیاست پژوهشی در سازمان وجود دارد. همچنین با وجود مسائل مدیریتی که در امر پژوهش در سازمان وجود داشته است، رضایت نسبی کارشناسان ازکمیت و کیفیت طرح‌های پژوهشی می‌تواند نویدی برای امکان تغییر در ساختار پژوهشی باشد. با این‌حال، برخی از مشکلات سازمان در زمینه پژوهش می‌توان به کمبود بودجه پژوهشی و تعرفه‌های پایین پژوهشی، لزوم فراهم‌آوری تسهیلات و شرایط پژوهشی مناسب، لزوم تشویق پژوهشگران به انتخاب و اجرای طرح‌های پژوهشی، چالش‌های موجود در معرفی دستاوردهای پژوهشی، ناکارآمدی ساختار اداری پژوهش، مشکلات مربوط به انتشار یافته‌های پژوهش و عدم اجرای آنها، عدم تخصیص امکانات و تجهیزات مناسب برای پیشبرد امور پژوهش و عدم وجود محیط مناسب برای توسعه پژوهش، اشاره کرد. در رابطه با نیروی انسانی پژوهشگر نیز کارشناسان ارشد سازمان معتقدند سازمان در جذب پژوهشگران خارج سازمانی و تعامل با سایر نهادها و موسسات پژوهشی آنچنان که انتظار می‌‌رود موفق عمل نکرده است. همچنین در رابطه با ارتقاء کارکنان، نوعی نارضایتی از تاثیر کم پژوهش و فعالیت‌های پژوهشی در این زمینه مشاهده می‌شود؛ به‌ویژه با توجه به این نکته که برخی از سازمان‌های مشابه، پست هیئت علمی و امتیازات ویژه‌ای برای پژوهشگران خود در نظر گرفته‌اند.

نتیجه‌گیری: نگاهی همه جانبه به پژوهش در سازمان‌ها و مراکز اطلاعاتی بزرگ در راستای تدوین برنامه‌ راهبردی الزامی به‌نظر می‌رسد. به همین دلیل توجه به ابعاد چهارگانه نگرشی، سیاست‌گذاری، مدیریتی و نیروی انسانی در تدوین برنامه راهبردی پژوهش به‌عنوان ابعاد مهم در توسعه پژوهش در این سازمان‌ها پیشنهاد می‌شود.

استناد: 

فتاحی، رحمت‌الله، مهری پریرخ، محمود سالاری، محمد زره‌ساز، رضا رجبعلی بگلو، و فاطمه پازوکی. ۱۳۹۳. واکاوی ابعاد برنامه راهبردی برای توسعه پژوهش در سازمان کتابخانه‌ها، موزه‌ها و مرکز اسناد آستان قدس رضوی. پژوهشنامه پردازش و مدیریت اطلاعات ۳۰ (۲): ۵۷۳-۶۰۲.

مقاله ادواری علمی
دوره انتشار: 
وضعیت انتشار: 

افزودن دیدگاه