فرهنگ سازمانی پدیدهای ملموس نیست و به راحتی قابل شناسایی نمیباشد، کوه یخی است که تنها قله آن آشکار است و بخش عمدهای ناپیدا و پنهان است ولی در واقع نمایانگر شیوه زندگی واقعی اعضای سازمان است. این پژوهش بر مبنای ده سوال پژوهشی شامل: ابتکار فردی، خطرپذیری، هدایت/رهبری، یکپارچگی، حمایت مدیریت، کنترل، هویت، سیستم پاداش، سازش با پدیده تعارض و الگوی ارتباط استوار بوده است. جامعه آماری این پژوهش کارکنان مرکز اطلاعات و مدارک علمی ایران "وزارت علوم، تحقیقات، و فناوری" بوده و به بیان روشنتر کارکنان رسمی، پیمانی، قراردادی، و سایر کارکنان در حوزه نظام هماهنگ حقوق کارکنان دولت و اعضای هیئت علمی را به جز مدیران تشکیل دادهاند. و از تعداد ۶۱ نفر از کل همکاران ۵۵ نفر به پرسشنامه حاوی ۴۵ پرسش ۵ گزینهای که با طیف لیکرت تهیه و تنظیم شده بود پاسخ گفته و نظر خود را با زدن علامت ضربدر در پرسشنامه اعلام نمودهاند. دادههای پژوهش نیز پس از توصیف و تجزیه و تحلیل هریک از سوالات ۱ تا ۴۵ در مجموع هر سوال پژوهشی نیز مورد بررسی قرار گرفته و نتایج زیر حاصل مراحل یاد شده میباشد:
الف) یافتههای پژوهش نشان میدهد که کارکنان بدون نظارت و کنترل مستقیم میتوانند در کار خود تصمیمگیری نموده و علاقهمند به مواجهه با مسائل تازه میباشند لکن به آنها فرصت کمی داده میشود تا ایدهها و پیشنهادات خود را مطرح سازند و تا حدی نیز در کار خود آزادی عمل، مسئولیت و استقلال دارند.
ب) نتایج بررسی نشان میدهد که مدیران واحدها، از ابداع و تغییر تا حدی استقبال میکنند و فرصتها و راه حلهای نو کمتر مورد توجه قرار میگیرد، کارکنان توانایی بیان شکست و نتایج اشتباهات خود را نیز دارند و تاحدی به خطرپذیری ترغیب میشوند.
ج) یافتههای تحقیق نشان میدهد که شرح وظایف کارکنان خیلی روشن نبوده و رویهها و دستورالعملهای مربوط به کارشان را تا حدی شفاف میدانند و در اختیار قرار دادن اطلاعات به آنان را نا مناسب میدانند.
د) نتایج پژوهش بیانگر آن است که واحدهای مرکز به صورت هماهنگ با یکدیگر عمل نمیکنند و وظایف هر واحد در قبال واحد دیگر نیز ابهام دارد.
ه) دادههای پژوهش نشان میدهد که امکان برقراری ارتباط با مدیران در حد پایینی است و کارکنان در مواقع بروز مشکل شخصی روی حمایت مدیران کمتر حساب میکنند و قادرند وظایف خود را تا حدی انجام دهند. و یافتههای پژوهش حاکی از آن است که کارکنان کار در مرکز اطلاعات و مدارک علمی ایران را موجب افتخار میدانند و تمایل به ادامه همکاری با مرکز را دارند، آنها همچنین بین خواستههای خود و هدفهای مرکز مشابهت زیادی میبینند و تمایل دارند برای معرفی خود در جامعه از عنوان محل کارشان استفاده نمایند و همچنین دوست دارند ارزشهای حاکم بر مرکز در خارج از محیط کاریشان نیز رعایت گردد.
ز) نتایج بررسیها نشان میدهد همکاران در خصوص نحوه تخصیص پاداش و تشویق در مرکز معتقدند میبایست این امر با توجه به شایستگی، بازده کاری باشد، همچنین آنان ارتقای پست کارکنان را در مرکز بر اساس رعایت اصل شایستگی نمیدانند. آنها اعلام داشتهاند که در محیط کار به جای تشویق بیشتر به تنبیه تاکید میشود و روابط غیر رسمی را در دادن پاداش مهم تلقی نمودهاند.
ح) دادههای تحقیق نشان میدهد نظرات آنان گرچه تناقض داشته و یا متفاوت میباشد کمتر از سوی مدیران مورد توجه قرار میگیرد، آنان اظهار داشتهاند استقبال مدیران از انتقادات در حد پایینی بوده و از انتقادات کارکنان ناراحت میشوند و تشویق در جهت سازش با تعارض نیز در حد کمی است.
ط) یافتههای پژوهش نشان میدهد که کارکنان روابط کاری را در مرکز را خیلی زیاد دوستانه و غیر رسمی نمیدانند، و میتوانند با مدیران خود تا حدی ارتباط داشته باشند و روابط خود در محیط کار را دوستانه تلقی نمودهاند و ارتباطات سازمانی را در مرکز تا حدی به سلسله مراتب اختیارات رسمی محدود میدانند.
پورآمن، بهزاد. 1380. مطالعه و بررسی وضع موجود فرهنگ سازمانی مرکز اطلاعات و مدارک علمی ایران. تهران: پژوهشگاه اطلاعات و مدارک علمی ایران.
