طراحی مدل کسب و کار سامانه‌ها و خدمات پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران (ایرانداک) در سطوح پنج‌گانه مأموریتی

هدف وجودی پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران (ایرانداک) به عنوان یک موسسه پژوهشی بر ایجاد ارزش‌ها و تاثیرات اجتماعی استوار است، اما در کنار این هدف، تجاری‌سازی دستاوردهای پژوهشی و ارزش‌آفرینی تجاری از اهداف مهم دیگری است که این موسسه باید به دنبال آن باشد. در این پژوهش مبتنی بر پروهش پایه خدمتگزار (1398) طراحی مدل کسب و کار سامانه‌ها و خدمات پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران (ایرانداک) در سطوح پنج‌گانه ماموریتی (شامل 1- پژوهش، 2- آموزش، 3- مدیریت اطلاعات علمی و فناورانه، 4- پشتیبانی از سیاست‌گذاری علم و فناوری، و 5- همکاری و هماهنگی) هدف‌گذاری شد. به منظور دستیابی به این هدف اجرای سه گام‌ اصلی در ایرانداک مدنظر قرار گرفت. در گام اول، با انتخاب 20 سامانه‌ها و خدمات اصلی ایرانداک مبتنی بر مطالعه اسناد و اعلام نظر مقام ارشد پژوهشگاه، استخراج اولیه مدل کسب و کار سامانه‌ها و خدمات منتخب ایرانداک با استفاده از پرسشنامه و مصاحبه تکمیلی استخراج، و اعتبار آنها با استفاده از دو روش سه‌سویه‌سازی روش و بررسی‌کننده بررسی و مورد تأیید قرارگرفت. در گام دوم، مبتنی بر اسناد پایه سازمانی و مدل های کسب و کار استخراج شده سامانه‌ها و خدمات ایرانداک در گام نخست، ضمن نگاشت بین سامانه‌ها‌/ خدمات ایرانداک و هر کدام از ماموریت‌های پنج‌گانه کلیدی ایرانداک، و تحلیل محتوای مدل‌های کسب و کار منطبق با هر ماموریت، مدل کسب و کار در هر ماموریت استخراج و سپس اعتبارسنجی شد. در گام سوم نیز به منظور دستیابی به مدل کسب و کار فراگیر ایرانداک، مبتنی بر مدل‌های کسب و کار استخراه شده سامانه‌ها و خدمات و همچنین مدل‌های کسب و کار ماموریت‌های پنج‌گانه کلیدی ایرانداک، با انجام تحلیل محتوا و سه‌سویه‌سازی بررسی‌کننده به عنوان روش اعتباریابی، مدل کسب و کار فراگیر ایرانداک استخراج و ارائه شد. در انتها نیز مبتنی بر یافته‌های پژوهش، تحلیلی در خصوص مدل کسب و کار پژوهشگاه در سطوح سه‌گانه ارائه و مبتنی بر آنها پیشنهادهایی ارائه شده است. یافته‌های این پژوهش می‌تواند به منظور گسترش تجاری‌سازی محصولات و خدمات ایرانداک مورد استفاده مدیران و سیاست‌گذاران آن قرار گیرد.