پژوهش حاضر با هدف تجزیه و تحلیل رفتارهای استنادی فارغالتحصیلان دو گروه آموزشی فنیمهندسی و علوم انسانی، سالهای ۱۳۸۰-۱۳۸۵، بر اساس ماخذ پایاننامههای موجود آنان در کتابخانه پژوهشگاه اطلاعات و مدارک علمی ایران انجام شده است. روش پژوهش پیماشی بوده و با بهکارگیری روش تحلیل استنادی، منابع و ماخذ ۴۰۰ پایاننامه از هر دو گروه آموزشی که از طریق نمونهگیری تصادفی طبقهای انتخاب شده بودند، را مورد بررسی قرار دادیم. گردآوری دادهها از طریق فیشنویسی از منابع و ماخذ این پایاننامهها انجام گردید. پس از دستهبندی دادهها، اطلاعات دریافتی و ورود آنها به محیط کامپیوتر، پاسخدهی به سوالات پژوهش از قبیل پراکندگی پایاننامهها، میزان استنادهای پایاننامهها، محاسبه میانگین نیمعمر منابع اطلاعاتی مورد استفاده، پوشش زبانی منابع اطلاعاتی مورد استفاده در پایاننامهها و بیشترین منابع اطلاعاتی مورد استفاده در پایاننامههای منتخب، تاریخ استنادها به تفکیک، با استفاده از روشهای آماری توصیفی، و نرمافزار Excel انجام شد. یافتهها مجموعا ۱۸۳۵۳ به انواع منابع اطلاعاتی را در هر دو گروه، (تعداد ۱۲۲۳۰ استناد در ۲۱۳ پایاننامههای علوم انسانی و ۶۱۲۳ استناد در ۱۸۷پایاننامههای فنی مهندسی)، نشان داد. تعداد متوسط استنادها در هر پایاننامه علوم انسانی ۵۷/۴۱ و در پایاننامههای فنیمهندسی ۳۲/۷۳ میباشد. بیشترین میزان استناد در گروه فنیمهندسی مربوط به نشریه با ۴۸/۵۷ درصد و در گروه علوم انسانی مربوط به کتاب با ۶۹/۰۴ درصد، و کمترین آنها در گروه فنی مهندسی اینترنت با ۱/۱۱ درصد و در گروه علوم انسانی مقاله ۱/۴۱ درصد، بوده است. زبان انگلیسی در پایاننامههای فنیمهندسی با ۸۵/۸۸ در صد و در گروه علوم انسانی فارسی با ۶۳/۶۸ درصد زبان رایج بوده است. بررسی نیمعمر منابع نیز بیانگر آن است که کمترین نیمعمر در پایاننامههای علوم انسانی به اینترنت (۴سال و ۲ ماه) و در فنیمهندسی پایاننامهها با (۶سال و ۱ ماه)، و بیشترین آن کتاب (۱۳سال و ۵ ماه در علوم انسانی و در فنیمهندسی ۱۲ سال و ۸ ماه) میباشد.از آنجا که وظیفه پژوهشگاه ما همانطور که در اساسنامه پیشنهادی آمده شناسایی دقیق نیازهای اطلاعاتی کشور (مدیران و پژوهشگران) و انجام پژوهش و مطالعه در زمینه رفع آنها میباشد، لذا نتایج حاصل از این طرح میتواند در برنامهریزی مجموعهسازی کتابخانه پژوهشگاه، و نیز در بهکارگیری صحیح بودجه، موثر واقع شود.
خسروی، مریم. 1388. بررسی رفتار استنادی فارغالتحصیلان دو گروه آموزشی علوم انسانی و فنیمهندسی بر اساس پایاننامههای موجود آنان در پژوهشگاه اطلاعات و مدارک علمی ایران (۱۳۸۵-۱۳۸۰). تهران: پژوهشگاه اطلاعات و مدارک علمی ایران.
