رشــد روزافــزون کاربــرد وب اهمیــت موتورهــای کاوش و ارزیابــی کیفیـت آنهـا را در پاسـخ بـه نیازهـای کاربـران، بیـشازپیـش نمایـان سـاخته اسـت. یکـی از رویکردهـای ارزیابـی کیفیـت، رضایـت کاربـران اسـت. کاربـرد یــک موتــور کاوش در گــرو رضایــت کاربــران از آن اســت و معیــاری بــرای کیفیــت موتــور کاوش به شــمار مــیرود. در ایــران نیــز موتورهــای کاوش بســیاری ســاخته شــدهاند. برخــی از ایــن موتورهــا کاربــردی همگانــی دارنــد و بــرای جســتوجوی اطلاعات در وب بــه کار میرونــد و برخــی نیــز بــرای جسـتوجو در یـک پایـگاه داده پدیـد آمدهانـد. پایـگاه اطلاعات علمـی ایـران (گنــج) یکــی از پایگاههایــی اســت کــه موتــور کاوش ویــژه خــود را دارد. ایــن پایــگاه نزدیــک بــه 530 هــزار پایاننامــه و رســاله را دربــردارد و از پایگاههــای اطلاعات علمــی کلیــدی کشــور اســت کــه کاربــران بســیاری دارد. از ایــن رو، ارزیابــی میــزان رضایــت کاربــران ایــن ســامانه بــا توجــه بــه انبــوه مخاطبــان آن امــری حیاتی اســت. در قالــب ایــن پژوهــش شــاخصهایی بــر پایــه مــدل «ایکــوال» جهــت ارزیابــی رضایــت کاربــران ســامانه «گنــج» توســعه داده شــد. شــاخصهای توســعه داده شــده بــر پایه روش «دلفــی» غربالســازی و بهمنظــور ارزیابــی رضایــت کاربــران ســامانه «گنــج» بومیســازی شــد. همچنیــن، ارزیابــی ســطح رضایــت کاربــران بــه کمــک پرسشنامه مبتنــی بــر «ایکــوال» صــورت گرفــت. نتایــج تحلیــل دادههــای 156پرسشنامه گردآوریشــده نشــان میدهــد کــه کاربردپذیــری، اطلاعات و تعامــل خدمــت به ترتیـب به عنــوان عوامــل اصلــی رضایــت کاربــران از سامانه گنج هستند. در ُبعــد کاربردپذیــری، میــزان آســانی کار بــا «گنــج» در بالاترین اولویــت از ســامانه «گنــج» هســتند. بـه همیـن ترتیـب، راحتـی تعامـل بـا سـامانه و جذابیـت ظاهـری آن به عنـوان عوامـل اصلـی معرفـی شـدند.
فتاحی، سمیه، و محمدجواد ارشادی. 1398. ارزیابی رضایت کاربران موتور کاوش پایاننامهها و رسالهها در پایگاه اطلاعات علمی ایران (گنج): بر پایه مدل «ایکوال». پژوهشنامه پردازش و مدیریت اطلاعات 35 (2): 399-424.
