وزیرِ زن (۱۸ تیر ۱۳۹۶)

    روز سه‌شنبه ۱۳۹۶/۵/۱۷، وزیران دولت دوازدهم، به جز وزیر عتف، به مجلس شورای اسلامی معرفی شدند. نهادها و کسان بسیار در این زمینه سخن گفته‌اند و زبان به پذیرش یا خرده‌گیری باز کرده‌اند. روشن است که معرفی وزیران بر عهده ریاست جمهوری و رأی اعتماد نیز در اختیار مجلس است. با این همه، گفتن دیدگاه در این باره نیز از حقوق شهروندان به‌شمار می‌رود. یکی از آنچه درباره وزیران گفته شده، مرد بودن همه آنهاست. برخی بر این باور هستند که برآیند کارزار انتخاباتی رئیس جمهور باید به وزارتِ زنان در هیئت وزیران می‌انجامید. بخشی از زنان کشور نیز این باور و چشم‌داشت را داشته و دارند.

   وزیرِ زن از چند سو جای گفت‌وگو بوده و هست. نخست دیدگاه مراجع تقلید است. دیدگاه دوم از فرهنگ ملی و نگاه به زنان و توان و نقش آنها سرچشمه می‌گیرد. دیدگاه دیگر،‌ کنش‌گراست. از دیدگاه سوم و تنها با نگاه مدیریت باید گفت که سال‌ها درخواست وزیرِ زن راه درستی نبوده است و امید نمی‌رود به سرانجامی هم برسد. شاید در سال‌های آغازین انقلاب اسلامی می‌شد که وزیری یا مدیری با تجربه اندک به کار گمارده شود،‌ ولی پس از چهار دهه، دیگر نمی‌توان امید چندانی به چنین گزینش‌هایی بست. هستند زنانی که شایستگی وزارت را داشته باشند، ولی این زنان تک‌ستاره‌هایی به‌شمار می‌روند که دنباله چندانی ندارند. زنان اگر در پی وزارت هستند، باید راه دیگری پیش گیرند. راه درست این است که زنان،‌ مدیریت را از لایه‌های پایه و میانی آغاز کنند و عملکرد خود را در این لایه‌ها گسترده سازند تا دیده شوند یا به گفته بهتر، نتوان آنها را نادیده گرفت.

   تاکنون از دو دیدگاه نخست درباره کار زنان در مدیریت‌های پایه و میانی سخنی نبوده است. بنابراین زنان می‌توانند از این زمان بهره برند و سهمی درخور از مدیریت در لایه‌های پایه و میانی درخواست کنند که شدنی‌تر و نزدیک‌تر است. یک وزیر نیاز به تجربه برای شناخت درست دستگاه دولت دارد، چرا که کار دولت چندان مستند نیست و مستندات آن هم چندان یکپارچه و سرراست نیستند. این شناخت تنها با تجربه به کف می‌آید. از سوی دیگر، نمی‌توان یک وزارت را تنها به پشت‌گرمی سازوکارهای رسمی و روابط سازمانی و قانونی به پیش برد. یک وزیر باید شبکه‌ای از ارتباطات را در نهادهای گوناگون دستگاه دولت داشته باشد که در همه جهان، کار دولت با شبکه‌سازی و روابط غیررسمی همراه است. چنین شبکه‌ای تنها در پی کار در لایه‌های گوناگون و در زمانی نه چندان اندک به‌دست می‌آید. دیگر اینکه یک وزیر نیاز به شناخت بسیار نزدیک دست‌کم ۳۰ نفر و همچنین شناخت نزدیک ۱۰۰ نفر برای همکاری دارد. این شناخت نیز در پی همکاری با دیگران در لایه‌های گوناگون مدیریت درست می‌شود.

   از این رو، اگر مردان در پی وزیرِ زن هستند و زنان اگر خود سودای وزارت دارند، راه درست این است که از زمان بهره برند و جای ایشان را در مدیریت‌های پایه و میانی استوار سازند و شاید بتوانند از معرفی نشدن وزیرِ زن نیز بهره برند و سهم خود را در این جایگاه پایدار و پابرجا سازند. زنان می‌توانند در میان مدیران کل و معاونان وزارت‌خانه‌ها سهمی و سهمیه‌ای داشته باشند و در این جایگاه‌ها، برای وزارت آمادگی بیابند و شایستگی خود را بنمایند. اینک زمان درست برای این خواست و کنش است.

 

افزودن دیدگاه

You must have Javascript enabled to use this form.‎